logo

सरकारले पहिलो पटक सार्वजनिक ग¥यो घरजग्गाको मूल्य सर्वेक्षण , वार्षिक मूल्य बृद्धि साढे २६ प्रतिशत

    86   पटक पढिएको

३ कात्तिक / अर्थ र व्यापार –  सरकारले पहिलो पटक घरजग्गाको मूल्य सर्वेक्षण प्रतिवेदन सार्वजनिक गरेको छ । नेपाल राष्ट्र बैंकले शुक्रबार पहिलोपटक यसरी घरजग्गाको मूल्य सर्वेक्षण प्रतिवेदन सार्वजनिक गरेको हो । 
राष्ट्र बैंकका गभर्नर महाप्रसाद अधिकारीले शुक्रबार एक कार्यक्रमकाबीच सो प्रतिवेदन सार्वजनिक गरेका हुन । राष्ट्र बैंकले तीन चार वर्ष अघिदेखि नै तयारी सुरु गरेको यो प्रतिवेदन तयारपार्न दुई वर्ष लागेको र पहिलोपटक औपचारिक रुपमा सार्वजनिक भएको जनाएको छ ।
राष्ट्र बैंकद्धारा सार्वजनिक गरिएको यस प्रतिवेदन अनुसार हाल नेपालमा बैंकबाट प्राप्त भएको तथ्यांकको आधारमा घरजग्गाको मूल्यवृद्धि औसत २६.४५ प्रतिशत भएको छ । आर्थिक वर्ष २०७६/७७ को तथ्यांकका आधारमा राष्ट्र बैंकले तयार पारेको यस्तो मूल्य बृद्धि मालपोत कार्यालयबाट पाप्त तथ्यांकको भन्दा बढी हुने गरेको छ । 
राष्ट्र बैंकको तथ्यांक अनुसार मालपोत कार्यालयको तथ्यांक अनुसार यस आवको मूल्यबृद्धि जम्मा १९.७३ प्रतिशत रहेको पनि सो सर्वेक्षण प्रतिवेदनमा उल्लेख गरिएको छ । घरजग्गाको मूल्यमा आउने उतारचढाव मापन गर्ने उद्देश्यले नेपालमा पहिलो पटक घरजग्गा मूल्य सर्वेक्षण सम्पन्न गरी घरजग्गा मुद्रास्फीति मापन गर्न सूचकांक तयार पारिएको राष्ट्र बैंकले जानकारी दिएको छ । 
राष्ट्र बैंकका गभर्नर महाप्रसाद अधिकारीले यो सूचक नियमित रूपमा सार्वजनिक गर्ने र घरजग्गाको अवस्थाको बारेमा यथार्थ चित्रण गर्ने माध्यम भएको पनि बताए । 
यसैगरि, गर्भनर अधिकारीले घरजग्गाको सूचक मापद गर्न पहिलेदेखि नै खोजिरहेको भएपनि अब भने एउटा मापक तयार भएको बताए । 
राष्ट्र बैंकले यस्तो सूचकांक तयार पार्नका लागि देशव्यापी सर्वेक्षण गरेको जनाएको छ । आर्थिक वर्ष २०७७/७८ को पहिलो ९ महिनामा यस्तो मुद्रास्फीति क्रमशः १६.३१ र १२.५७ प्रतिशत रहेको पनि राष्ट्र बैंकले आफ्नो उल्लेख गरेको छ । अघिल्लो आर्थिक वर्षको तुलनामा आर्थिक वर्ष २०७७÷७८ को पहिलो ९ महिनाको अवधीमा घरजग्गाको कारोबारमा केही शिथिलता आएकोले मुद्रास्फीति केही कम रहेको निष्कर्ष पनि सो सर्वेक्षणले निकालेको  छ । 
यसैगरि, मालपोत सर्वेक्षणको आधारमा घरजग्गातर्फ १८,९२० सर्वेक्षण संख्यामध्ये २,०९६ र जग्गातर्फ ८१,९५६ मध्ये ८,२४० वटा गरी कुल १०,३३६ वटा कारोबारलाई नमूनाका रुपमा लिइएको थियो । त्यसैगरी, वाणिज्य बैंकबाट प्राप्त तथ्याङ्कमध्ये घरजग्गा र जग्गातर्फ क्रमशः १,३३२ र १,१४४ गरी कुल २,४७६ वटा कारोबारलाई नमूनाका रुपमा लिइएको थियो ।
राष्ट्र बैंकबाट जारी गरिने मौद्रिक नीतिका प्रमुख उद्देश्य मूल्य स्थिरता र वित्तीय स्थिरता हासिल गर्न तथा समष्टिगत विवेकशील नियमन तर्जुमाको सन्दर्भमा घरजग्गा मूल्य सूचकांक महत्वपूर्ण हुने सन्दर्भलाई दृष्टिगत गर्दै घरजग्गा मूल्य सर्वेक्षण सम्पन्न गरी प्रतिवेदन तयार गरिएको राष्ट्र बैंकले जनाएको छ । 
घरजग्गा मूल्य सूचकांक तयारी निम्ति प्रत्येक प्रदेशको भौगोलिक अवस्थिति, कारोबारको सघनता र तथ्यांक उपलब्धतासमेतलाई दृष्टिगत गरी नमूनामा परेका २० वटा जिल्लाका २० स्थानलाई तथ्यांक स्रोत केन्द्रको रूपमा छनोट गरी त्यस्ता केन्द्रबाट तथ्यांक संकलन गरिएको सो प्रतिवेदनमा उल्लेख छ ।
छनोट भएका जिल्लाभित्र घरजग्गाको धेरै कारोबार हुने नगरपालिका, उपमहानगरपालिका, महानगरपालिका छनोट गरी त्यसभित्रका सबैभन्दा धेरै कारोबार हुने दुईवटा वडाको सर्वेक्षण सञ्चालन भएकोमा तत्काल कायम ६ वटा महानगर क्षेत्रलाई तथ्यांक स्रोत केन्द्रमा पर्नेगरी छनोट गरिएको थियो ।  यी स्थानका सम्बन्धित मालपोत कार्यालयबाट जग्गा र घरजग्गाको रजिष्ट्रेसन कारोबारको आधारमा घरजग्गा मूल्य तथ्यांक संकलन गरिएको थियो । 
नेपालको सन्दर्भमा तथ्यांक उपलब्ध हुनसक्ने आधारमा दुई वटा स्रोतबाट तथ्यांक संकलन गरेर घरजग्गा मूल्य सूचकांक तयार गरिएको राष्ट्र बैंकले जनाएको छ । एउटा मालपोत कार्यालयबाट रजिष्ट्रेशन पास गर्दा राख्ने थैली रकम र दोस्रो बैंकहरूले कर्जा प्रवाह गर्दा धितोस्वरुप राखिने घरजग्गाको मूल्यांकनसम्बन्धी तथ्यांकको आधारबाट घरजग्गाको मूल्य संकलन गरिएको छ । 
घरजग्गा मूल्य सूचकांक निर्माणको लागि भार अंक निर्धारण गर्ने सम्बन्धमा २०७५/७६ को घरजग्गा रजिष्ट्रेशनको कुल कारोबार संख्यालाई आधार मानी भार निर्धारण गरिएको छ। यी अंक भारलाई जिल्लागत, प्रदेशगत एवं राष्ट्रियस्तरमा समेत निर्धारण गरिएको राष्ट्र बैंकले जानकारि दिएको छ ।
राष्ट्र बैंकका अनुसन्धान विभागका निर्देशक प्रकाश श्रेष्ठले यो प्रतिवेदन पहिलो पटक सार्वजनिक भएकाले समय लागेको बताए । उनले अब यही तरिकममा नियमित रूपमा प्रतिवेदन आउने र सोही तथ्यांकका आधारमा घरजग्गाको कारोबार विवरण पनि तय हुने जानकारी दिए । श्रेष्ठका अनुसार मालपोत मूल्यांकन भन्दा बढी बैंकको हुने गरेको यस्तो तथ्यांक दुबै एकै होस् भन्ने उद्देश्य भएपनि व्यवहारिक रुपमा त्यसो हुन नसकेको बताए । यसैगरि, उनले बैंकिङ मूल्यबृद्धिका आधारमा नै जग्गाको किनबेच हुने गरेकाले यो पनि एउटा मापनको आधार भने भएको बताए । 

तपाईको प्रतिक्रिया

सम्बन्धित शीर्षकहरु

मुख्य खबर

महानगरद्धारा कर नतिर्ने ५२ करदाताको नाम सार्वजनिक 

काठमाडौँ महानगरपालिकाले घरजग्गा र सम्पत्ति कर नबुझाउने ५२ करदाताको नामवली सार्वजनिक गरेको छ ।

सत्तारुढ गठबन्धनको प्राथमिकताः चैतसम्म सबै नेपालीलाई खोप र विदेशमा रहेका नेपालीलाई मतदानको अधिकार

सत्तारुढ गठबन्धनले गठन गरेको कार्यदलले संयुक्त सरकारका ११ वटा प्राथमिकता र १० वटा नीति तथा कार्यक्रमलाई समावेश गर्दै प्रतिवेदन तयार गरेको हो ।

निर्वाचन आयोगद्वारा लेखा प्रतिवेदन नबुझाउने ४१ दलको दर्ता खारेज

निर्वाचन आयोगले तीन वर्षसम्म लेखा प्रतिवेदन नबुझाउने विभिन्न ४१ वटा राजनीतिक दलहरूकोे दर्ता खारेज गरेको छ । 

भुक्तानी नपाएपछि पुनः आन्दोलन गर्ने तयारीमा उखु किसान

किसानहरुलाई कमजोर, निमुखा सम्झेर फेरि पनि रकम नदिने षड्यन्त्र उद्योगी र सरकारबाट भएको भन्दै भदौ ५ गतेसम्म बक्यौता भुक्तानी नपाए पुनः आन्दोलन गर्ने चेतावनी किसानहरुले दिएका छन् ।

मनोरञ्जन

प्रथम रेडियो सान्भी म्युजिक अवार्ड २०७८ आयोजना हुने 

विरगंज ९– पिसि मिडिया प्रालिद्वारा सञ्चालित तथा वीरगंजबाट प्रसारित रेडियो सान्भीले आगामी २२ कात्तिकमा ‘प्रथम रेडियो सान्भी म्युजिक अवार्ड २०७८’ आयोजना गर्ने भएको छ । नेपाल पत्रकार महासंघको सभाकक्षमा पत्रकार सम्मेलन आयोजना गर्दै रेडियो सान्भीले आगामी २२ कात्तिकमा प्रथम रेडियो सान्भी म्युजिक अवार्ड २०७८ आयोजना गर्ने जनाएको हो ।

युट्युव बन्यो १० अर्ब डाउनलोड हुने विश्वकै पहिलो एप

गूगलको सहायक कम्पनीको रूपमा सञ्चालित भिडिओ स्ट्रिमिङ प्लेटफर्म युट्युव १० अर्ब डाउनलोड पुरा गर्ने विश्वकै पहिलो एप बनेको छ ।

कमल खनालको रुमाल बोलको गीत सार्वजनिक

गायक तथा सर्जक कमल खनालको शब्द र संगीत रहेको रुमाल बोलको गीत सार्वजनिक भएको छ । गीतमा गायिका अन्जु पन्त र गायक तथा सर्जक कमल खनालको स्वर रहेको